De dagindeling van kinderen staat niet vast. Elk schooljaar verschuift het ritme een beetje, vaak zonder dat ouders het direct doorhebben. Van het moment van opstaan tot huiswerk maken in de namiddag: de kalender speelt een grotere rol dan we denken. Lees hoe de dagindeling van je kinderen tijdens het schooljaar verandert, waarom dat zo is en wat dat doet met het gedrag en de structuur van jonge kinderen.
Aan het begin van een nieuw schooljaar verandert de dagindeling vaak al bij het opstaan. Jongere kinderen in de onderbouw starten meestal later op de ochtend en hebben een kortere schooldag. Dat betekent rustiger ochtenden, meer tijd om te ontbijten en minder haast bij het aankleden.
De dagindeling van je kinderen tijdens het schooljaar wordt hier sterk beïnvloed door vaste schooluren. In hogere groepen begint de dag vaak eerder, maar eindigt deze ook later. Dat vraagt meer zelfstandigheid van kinderen. Ze moeten sneller schakelen van slapen naar leren. Dit heeft invloed op hun concentratie in de ochtend.
Tijdens schooluren krijgt de dagindeling verder vorm. In de lagere groepen wisselen korte lesmomenten zich af met spelen en pauzes. Dat zorgt voor afwisseling en beweging. Naarmate kinderen ouder worden, neemt de lestijd toe en worden pauzes korter. De dagindeling van kinderen tijdens het schooljaar wordt hierdoor strakker en voorspelbaarder, maar ook intensiever.
De kalender speelt hierin een belangrijke rol. In de herfst en winter zijn de dagen korter en komen kinderen vaak in het donker thuis. In de lente en zomer is er na school meer ruimte om buiten te spelen. Dit verschil zie je terug in het gedrag. In donkere maanden zijn kinderen sneller moe en prikkelbaar, terwijl langere dagen vaak zorgen voor meer energie, maar soms ook voor drukker gedrag.
Na school verandert de dagindeling opnieuw. In de jongere schooljaren bestaat de middag vaak uit spelen, rusten of even niets doen. Oudere kinderen krijgen steeds vaker vaste momenten voor sport, muziek of opvang. De dagindeling van kinderen tijdens het schooljaar wordt daardoor voller. Activiteiten liggen vast op vaste dagen, waardoor de weekstructuur belangrijker wordt dan de losse dag.
Ook het tijdstip van eten verschuift mee. Waar jonge kinderen vroeg avondeten en daarna naar bed gaan, eten oudere kinderen later en blijven ze langer op. Dat vraagt meer planning van ouders en kinderen samen. De kalender, met vaste schooldagen en vrije middagen, bepaalt hoe flexibel een gezin kan zijn. In drukke schoolweken is er minder ruimte voor spontane momenten, wat invloed heeft op hoe kinderen hun dag beleven.
Huiswerk is een duidelijk punt waarop de dagindeling verandert per schooljaar. In de eerste jaren is er weinig tot geen huiswerk. Avonden zijn kort en overzichtelijk. Naarmate kinderen ouder worden, komt er steeds meer verantwoordelijkheid bij. De dagindeling voor kinderen tijdens het schooljaar schuift dan richting vaste huiswerkmomenten na school of na het eten.Dit heeft invloed op de avondroutine. Kinderen moeten leren plannen, terwijl ze vaak al een lange schooldag achter de rug hebben. In de wintermaanden, wanneer het vroeg donker is, kan dat extra zwaar aanvoelen. In de zomer gaat dit vaak makkelijker door het extra daglicht. Zo zie je dat niet alleen de school, maar ook de kalender en seizoenen bepalen hoe een dag verloopt.
Tip: lees ook ‘Waarom kinderen tijd anders ervaren dan volwassenen’
Als je dit resultaat opslaat, kun je het later terugvinden in je account.