Vandaag: maandag 28 november 2022, Week 48

Het hindoeïsme is een geloof dat in Azië is ontstaan, en inmiddels volgelingen kent over de hele wereld. Toch kent de godsdienst nog altijd de meeste aanhangers in Aziatische landen. Vooral in India wonen veel aanhangers van deze godsdienst.

Hindoeïstische feestdagen en vieringen

Hindoeïstische feestdag
Vasant Panchami
Maha Shivaratri
Holika Dahan
Holi – (Hindoeistisch nieuwjaar)
Chaitra Navratri
Rama Navami
Hanuman Jayanti
Nag Pantsjami
Raksha Bandhan (broer en zussendag)
Krishna Janmashtami
Ganesh Chaturthi
Pitru Paksha
Navratri
Dussehra
Divali (lichtjesfeest)
Gita Jayanti

Het hindoeïsme heeft veel raakvlakken met het boeddhisme: zo geloven aanhangers van beide godsdiensten dat er na de dood een verlichting plaatsvindt, en geloven ze in reïncarnatie na de dood. Maar natuurlijk zitten er ook grote verschillen tussen de godsdiensten, en kent het hindoeïsme zijn eigen feesten, rituelen, symbolen en heilige boeken en figuren. Hierover lees je meer in de volgende paragrafen.

Het belangrijkste geloof van Hindoes is dat van goede daden. Ze geloven namelijk dat je door goede daden uit te voeren gedurende je leven, de verlichting zult bereiken. Met deze verlichting wordt bedoeld dat je vrede hebt met de dood, omdat jouw tijd hier op aarde volbracht is.

Hindoeïsme symbolen

Zoals iedere godsdienst heeft het hindoeïsme verschillende symbolen, die belangrijk zijn voor de aanhangers ervan en die je regelmatig terugziet op bijvoorbeeld heilige boeken en gebouwen. Misschien wel het bekendste symbool van het hindoeïsme is de Ohm (ॐ), dat staat voor volmaaktheid en de schepping van het heelal. Andere bekende symbolen binnen het hindoeïsme zijn Shri (श्री), waarmee iets heiligs wordt aangegeven, en de Swastika (卐). Dit laatste symbool wordt sinds de Tweede Wereldoorlog als iets negatiefs gezien, maar bestaat al veel langer dan het gebruik tijdens de oorlog. Het symbool komt namelijk uit het hindoeïsme, één van de oudste godsdiensten ter wereld, en betekent hierin voorspoed of geluk. Een heel andere betekenis dan hoe wij het symbool tegenwoordig kennen, dus.

Naast deze officiële symbolen en kleuren is de lotusbloem erg belangrijk binnen het hindoeïsme. De bloem staat voor schoonheid en zuiverheid. Vishnoe, een belangrijke god in de hindoeïstische mythologie, wordt zelfs regelmatig in een lotus afgebeeld.

Kleuren in het hindoeïsme

Feestdagen Hindoeïsme

Ook kleuren spelen een belangrijke rol binnen de symboliek van de godsdienst. Wanneer je foute kleuren met elkaar mengt kan dit volgens hindoes een slechte invloed op je leven hebben, maar andersom kan een combinatie van de juiste kleuren iets positiefs voor je leven betekenen. Er kan namelijk positieve of negatieve energie in kleuren zitten. Twee belangrijke kleuren met positieve energie zijn wit, dat vaak gedragen wordt bij een begrafenis van hindoes, en rood, de kleur die onlosmakelijk verbonden is met de hindoeïstische godin Durga. En zo gaat iedere kleur gepaard met een speciaal ritueel binnen de godsdienst,

De bekende feesten waarbij kleurrijk poeder in de lucht wordt gegooid zijn dan ook een viering van deze kleuren met positieve energie.

Hindoeïsme boek

Doordat het hindoeïsme één van de oudst bekende godsdiensten ter wereld is, bestaan er enorm veel oude teksten van het geloof. De belangrijkste van deze teksten zijn op een gegeven moment gebundeld, en werden vanaf toen de Veda’s genoemd. Deze Veda’s zijn oorspronkelijk geschreven in het Sanskriet, een taal die nu bijna niet meer gesproken wordt.

Er bestaan in totaal vier Veda’s: de Samhita’s, de Brahmana’s, de Aranyaka’s en de Upanishads. In deze vier Veda’s staat alle kennis, waaronder liederen, gedichten, gebeden en voorschriften uit de religie. Daar komt de betekenis van het woord dan ook vandaan: Veda betekent kennis. Hindoes geloven dat deze kennis niet uit de handen van een mens komt, maar dat het door goden aan de mensheid is geschonken. Lange tijd werd deze kennis van mond op mond doorgegeven, maar ruim vijfduizend jaar geleden is het op papier gezet. Dat werden de uiteindelijke Veda’s zoals we ze nu kennen.

Hindoeïsme goden

Het hindoeïsme kent meerdere goden, waarvan in Nederland de bekendste drie Brahma, Vishnoe en Shiva zijn. Brahma wordt gezien als de god van de schepping, maar hoewel veel mensen hier in het westen hem van naam kennen, wordt hij binnen het hindoeïsme helemaal niet zo vaak geëerd. Brahma wordt afgebeeld met vier hoofden. Shiva is een god die veel vaker wordt afgebeeld en geëerd in het hindoeïsme. Je kunt deze god herkennen als de god met een derde oog, dat dienst doet als vuurspuwer. Shiva is namelijk de vernietiger van de schepping, die daardoor belangrijke dingen in zijn macht heeft. Deze god wordt ook vaak afgebeeld met slangen om zijn nek

Ook Vishnoe wordt regelmatig afgebeeld in de godsdienst, en staat symbool voor bescherming. Hij is dus als het ware de bemiddelaar tussen Brahma en Shiva. Vishnoe kun je herkennen van afbeeldingen waarop vier armen te zien zijn, waarbij in iedere hand een belangrijk symbool wordt gedragen. In deze vier handen houdt Vishnoe een lotusbloem, een knuppel, een en discus en een trompetschelp vast.

Brahma (de schepper), Vishnoe (de beschermer) en Shiva (de verwoester) kunnen niet zonder elkaar voortleven, en worden daarom vaak als de drie-eenheid gezien. Per stroming van het hindoeïsme verschilt het welke god wordt aanbeden, soms kan dit ook alle drie zijn.

Naast de drie-eenheid bestaan er nog andere goden binnen het hindoeïsme, zoals Ganesha, Krishna en Durga.

Hindoeïsme feesten

Het hindoeïsme is verdeeld in verschillende kasten (stromingen), dat ieder zijn eigen belangrijke feestdagen kent. Maar er zijn ook enkele feestdagen die door de meeste hindoes wel worden gevierd, zoals het hindoeïstische nieuwjaar (Holi), het hindoeïstische lichtjesfeest (Divali) en verschillende feesten waarbij een enkele god centraal staat. Voorbeelden hiervan zijn de Holi-Phagwa, waarbij Vishnoe wordt geëerd, en Mahashivrati, waarbij Shivra wordt geëerd, en Rama Navami, waarbij de geboortedag van de god Rama wordt geëerd.

Bij grote feestdagen binnen de godsdienst vinden er veel festiviteiten plaats in Aziatische steden, maar er zijn ook feestdagen binnen het hindoeïsme die op kleinere schaal worden gevierd. Op dit soort feestdagen komen families vaak bij elkaar om samen te bidden en speciaal eten voor te bereiden. Ook zijn bezoekjes aan hindoeïstische tempels op bepaalde feestdagen extra populair.